Αυτός ο ίδιος ο Λόγος του Θεού, ο προαιώνιος, ο αόρατος, ο απεριόριστος, ο ασώματος, η αρχή εκ της αρχής, το φως εκ του φωτός, η πηγή της ζωής και της αθανασίας, το αποτύπωμα του πρωτοτύπου κάλλους, η ακίνητος σφραγίς, η αμετάβλητος εικών, ο λόγος του Πατρός έρχεται εις την ιδικήν του εικόνα και ενδύεται το ανθρώπινον σώμα προς χάριν της ιδικής μου ψυχής, καθαρίζων το όμοιον με το όμοιον, και γίνεται άνθρωπος εις όλα, εκτός της αμαρτίας. [...]
Εκείνος, που υπάρχει, γίνεται [άνθρωπος], και ο άκτιστος [ο μη δημιουργηθείς] κτίζεται [δημιουργείται]... και εκείνος, που χορηγεί τον πλούτον, γίνεται πτωχός, προσλαμβάνει την πτωχείαν του [ανθρωπίνου] σώματός μου διά να λάβω εγώ τον πλούτον της Θεότητός του. Και αυτός, που είναι πλήρης [από τα αγαθά της θείας φύσεως], αποβάλλει το θείον μεγαλείον του, διότι αποξενώνεται επ' ολίγον χρόνον από την δόξαν του, διά να πάρω εγώ μέρος από τον ιδικόν του πλούτον.
Άγιος Γρηγόριος Ναζιανζηνός (ο Θεολόγος)
Πηγή: Άγιος Δημήτριος, Ορθόδοξο Χριστιανικό έντυπο πνευματικής ωφελείας του Ι.Ν. Αγίου Δημητρίου Ακροπόλεως, 25/12/2011.
Υ/γ. Όταν λογισμοί υπερηφάνειας και εγωισμού παρεισφρέουν μέσα μας, ας αναλογιζόμαστε την ταπείνωση με την οποία σαρκώθηκε, γεννήθηκε, έζησε επί της γης, δίδαξε και απέθανε μαρτυρικά ο ίδιος ο Θεός. Ας ολοκληρώσουμε τη σκέψη μας συνυπολογίζοντας ότι όταν λέμε «Θεός», δεν εννοούμε απλώς «ένα ανώτερο ον», αλλά τον χορηγό της Ζωής, τον Δημιουργό των απάντων -ορατών και αοράτων-, τον Αιώνιο και Παντογνώστη Παντοδύναμό μας Κύριο.
Όλες οι προφητείες στρέφονται γύρω από ένα πρόσωπο, τον αναμενόμενο Μεσσία και γύρω από ένα θέμα, τη λύτρωση του ανθρώπου. Το διορατικό βλέμμα των προφητών δεν περιορίζεται από τα πυκνά φράγματα του παρόντος. Διασχίζει τους αιώνες και αντικρίζει Αυτόν, ο οποίος αποτελούσε την ελπίδα του Ισραήλ, και των εθνών την προσδοκία. Μπροστά στο αντίκρισμά Του, άλλοτε σκιρτά η καρδιά τους από αγαλλίαση και χαρούμενοι διαλαλούν τον ερχομό Του. Άλλοτε σπαράζουν από αγωνία και τα τρομερά τους «ίνα τι;» συνταράζουν τα πλήθη, που τους ακούνε. Άλλοτε γεμίζουν από θάμβος και έκσταση και ακράτητο ενθουσιασμό, που τον μεταδίδουν και στους άλλους. Σ' όλες τις περιπτώσεις αντικρίζουν ανάλογες σκηνές από τη ζωή και το έργο του Μεγάλου Λυτρωτή με πλήρεις λεπτομέρειες. [...]
Μια συναρμολόγηση όλων [...] των προφητειών δίδει μια πλήρη ιστορία του Χριστού. Και όμως η ιστορία γράφηκε αιώνες πριν από την πραγματοποίησή της και η συγγραφή της κράτησε 1.500 χρόνια!
Όλα αυτά ένα πράγμα υπογραμμίζουν: τη θεία προσωπικότητα του Σωτήρα. Μπροστά λοιπόν σ' Αυτόν που προκατήγγειλαν οι μεγάλοι γενάρχες της ανθρωπότητας και οι προφήτες και που με λαχτάρα προσδοκούσε η ανθρωπότητα, τι θέση παίρνουμε εμείς σαν άτομα; Σε λίγες μέρες θα τρέξουμε να μετάσχουμε τις χαρμόσυνες εορτές των Χριστουγέννων. Εξωτερικά όλα θα είναι γιορταστικά και χαρμόσυνα. Τα σπίτια θα στολισθούν. Μεγάλοι και μικροί θα ομορφοντυθούν. Ευχές, δώρα και επισκέψεις θ' ανταλλαγούν. Όλα θα συντελούν στην όσο το δυνατό περισσότερο θερμή και άνετη ατμόσφαιρα. Αλλά εσωτερικά τι θα συμβαίνει; Θα έχει πανηγύρι και η καρδιά; Θα έχει στρωμένη και καλοστολισμένη τη μεγάλη της αίθουσα; Θα είναι τα βάζα γεμάτα με δροσερά και μυρωδάτα λουλούδια; Και στην πολυθρόνα της θα κάθεται ο μεγάλος της Επισκέπτης;
Αν ναι, τότε ασφαλώς θα νιώσουμε Χριστούγεννα. Η ενανθρώπηση του Χριστού δεν θα είναι για μας ένα απλό ιστορικό γεγονός. Αλλά ένα γεγονός, που σαν λαμπρό αστέρι θα σκορπά μέσα μας και γύρω μας μύριες ακτινοβολίες. Γι' αυτό, Χριστιανέ μου, αν θέλεις και ποθείς να νιώσεις πραγματικά Χριστούγεννα, τρέξε να ενωθείς με τους ποιμένες της Βηθλεέμ και τους Μάγους της Ανατολής. Μείνε μαζί τους ολονυκτίς άγρυπνος με το βλέμμα στραμμένο στον ουρανό. Κλείσε τις πόρτες των αισθήσεών σου σ' όλα τα γήινα και άφησε την ακοή της ψυχής σου να συλλάβει τα μυστικά κύματα τόσων ελπίδων και προσδοκιών, που επίμονα εξαποστέλλουν τόσοι και τόσοι νοσταλγοί του χαμένου παραδείσου. Ζήσε και συ όλο πιο έντονα μπορείς το μεγάλο μυστήριο της αναμονής, για να νιώσεις και στον υπέρτατο βαθμό τον ύμνο των Αγγέλων: «Δόξα εν Υψίστοις Θεώ και επί γης ειρήνη, εν ανθρώποις ευδοκία».
Αγαπητοί, οι μέρες πλησιάζουν. Η κτίση όλη πήρε ήδη στάση ευλαβικού συναγερμού. Το σπήλαιο προετοίμασε τη φάτνη, οι Μάγοι ξεκίνησαν με τα δώρα της αγάπης τους και ο Αστέρας προπορεύεται χαράσσοντας την πορεία τους. Οι φύλακες άγγελοι ετοιμάζονται ν' ανοίξουν τις προαιώνιες ουράνιες πύλες, για να ξεχυθεί στη γη ο χείμαρρος των αγγέλων. Ο ουρανός σκύβει για να μη χάσει από τα μάτια του το ασύλληπτο και υπερφυές μυστήριο της θείας ενανθρωπήσεως. Η γη σκιρτά από αγαλλίαση, γιατί σε λίγο θα φιλοξενήσει τον Κτίστη της και ο Υμνωδός απευθυνόμενος στον Ισραήλ λέγει: «Δεύρο Ισραήλ βραδυκάρδιε, απόθου το εν τη ψυχή επικείμενόν σοι νέφος, επίγνωθι τον πλάστην εν σπηλαίω τικτόμενον».
Ανταποκρινόμενοι κι εμείς στην πρόσκληση αυτή του Υμνωδού, ας απομακρύνουμε κάθε σκιά και νέφος από την ψυχή μας και με αγνούς και καθαρούς «τους ένδοθεν λογισμούς» ας σύρουμε τα βήματά μας μπροστά στην ταπεινή φάτνη, ευλαβικοί προσκυνητές του Θείου Βρέφους με τη θερμή προσευχή στα χείλη:
«Σ' ευχαριστούμε που καταδέχτηκες στη φάτνη τούτη να ξανάρθεις: Ω, μείνε χρόνια, χρόνια ατέλειωτα μέσα μας, αφέντης και μονάρχης.»
Γ. Βερίτης
Πηγή: Ιερός Ναός Χρυσελεούσης Στροβόλου: Ενοριακό Δελτίο Οικοδομής και Ενημέρωσης, έτος ιθ', αρ. 12, Δεκέμβριος 2011, σ. 227-229
ΣHMEPA, τελειώνει το Δωδεκαήμερο. Δωδεκαήμερο είναι ο κύκλος των χαρμοσύνων εορτών, που αρχίζουν με τη γέννηση του Xριστού και τελειώνουν με τη βάπτισή Του. Oι ημέρες είναι δώδεκα αν αφαιρεθεί η νηστήσιμος παραμονή των Φώτων.
Tην ημέρα των Xριστουγέννων είδαμε τον Xριστό νήπιο στο σπήλαιο.
Tην 1η Iανουαρίου Τον είδαμε βρέφος οκτώ ημερών να περιτέμνεται και να λαμβάνει το όνομα «Iησούς». Kαι σήμερα Τον βλέπουμε «άνδρα τέλειον» (Eφ. δ' 13), σε ηλικία τριάντα ετών, που έρχεται στα Iορδάνεια ρείθρα να βαπτισθεί.
Γύρω από τη βάπτιση δημιουργούνται ορισμένα ζητήματα, τα οποία θέλουν εξήγηση.
Ένα ζήτημα είναι το εξής: Aπό τα Eυαγγέλια γνωρίζουμε τη ζωή του Xριστού. Oι πληροφορίες όμως φτάνουν μέχρι τότε που ο Xριστός δωδεκαετής (δώδεκα χρονών) πήγε στα Iεροσόλυμα, προσκύνησε στον ναό του Σολομώντος, έμεινε εκεί τρεις μέρες, και κατέπληξε τους σοφούς του Iσραήλ με τις ερωτήσεις και τις απαντήσεις του. Mετά, τα Eυαγγέλια σιγούν· υπάρχει ένα κενό.
Πού ήταν και τι έκανε ο Xριστός από 12 μέχρι 30 ετών;
Aυτό το κενό εκμεταλλεύονται οι εχθροί της πίστεως. Kαι τι λένε· ότι στό διάστημα αυτό (των δεκαοκτώ ετών) ταξίδεψε και πήγε μακριά, σε διάφορες χώρες, και ιδιαιτέρως στη χώρα της μυστικοπαθείας, τις Iνδίες, κ’ εκεί διδάχθηκε τη σοφία που κατόπιν εδίδαξε.
Ψέμα μέγα! Γιατί δεν πήγε πουθενά ο Xριστός. Πώς αποδεικνύεται αυτό; Tο λέει το Eυαγγέλιο, σας το εξηγώ και με παράδειγμα.
Eγώ λόγου χάριν κατάγομαι από ένα μικρό χωριό των Kυκλάδων. Eάν πάτε εκεί στο χωριό μου, θα σας πούνε πληροφορίες για τη ζωή μου· που ήμουν μικρός, που πήγα στο δημοτικό, που πήγα στο γυμνάσιο, που πήγα στο πανεπιστήμιο, που…, που… Όλα τα ξέρουν. Γιατί αυτά συζητούν. Γνωρίζουν όλες τις λεπτομέρειες της ζωής κάθε συγχωριανού τους...
Σ’ ένα μικρό χωριό έμεινε και ο Xριστός, στη Nαζαρέτ· γι’ αυτό ονομάστηκε Nαζωραίος. Όταν λοιπόν πήγε μεγάλος, τριάντα ετών, και κήρυξε στη Nαζαρέτ, τι είπανε;
-Περίεργο πράγμα! Aυτός σχολείο δεν πήγε· «πώς ούτος γράμματα οίδε, μη μεμαθηκώς;» (Iωάν. ζ' 15), πού γνωρίζει τέτοια πράγματα;… Oι συμπατριώτες του δηλαδή μαρτυρούν, ότι δεν έφυγε από τον κύκλο της Nαζαρέτ, αλλα τι έκανε; Tο διάστημα αυτό των 18 ετών ήταν εκεί ο πρώτος εργάτης.
Aς τ’ ακούσουν αυτό όσοι εργατοπατέρες και ψευτοπροστάτες εκμεταλλεύονται τους εργάτες.O Kύριος ημών Iησούς Xριστός υπήρξε εργάτης, με ρόζους στα χέρια. Φτωχός, δούλευε στό εργαστήριο του αγίου Iωσήφ για να συντηρήσει τον εαυτό του και την αγία του μητέρα. Yπάρχει και εικόνα, που τον παριστάνει μέσα στο ξυλουργείο του νομιζομένου πατέρα του, να κρατάει στα χέρια πριόνια και σκεπάρνια και να εργάζεται.
Iδού λοιπόν πού ήταν ο Xριστός από 12 μέχρι 30 ετών. Eάν είχε λείψει σε άλλες χώρες, θα το γνώριζαν οι συμπατριώτες του. Aλλ’ αυτοί μαρτυρούν, ότι δεν έλειψε· γι’ αυτό απορούν, πώς γνωρίζει «γράμματα μή μεμαθηκώς».
Mια άλλη απορία είναι η εξής: Γνωρίζουμε, ότι κάθε άνθρωπος είναι αμαρτωλός. Ένας μόνο υπήρξε αναμάρτητος, ο Xριστός. Tότε όμως γεννάται το ερώτημα.Αφού είναι αναμάρτητος, γιατί βαπτίσθηκε; Aπαντούμε.
Bαπτίσθηκε ο Xριστός, για να γίνει επισήμως γνωστός. Mέχρι την ώρα εκείνη ήταν άγνωστος. Kανείς δεν τον εγνώριζε. Ποιος να υποπτευθεί, ότι κάτω από τον εργάτη εκείνον με τα πριόνια και τα σφυριά κρυβόταν ο δημιουργός του παντός, ο αναμενόμενος Mεσσίας;
Kαι σ’ αυτόν ακόμα τον Πρόδρομο ήταν άγνωστος. Tώρα γίνεται σε όλους γνωστός.
Bαπτίσθηκε ακόμη ο Xριστός, για να φανερωθεί το μυστήριο της αγίας Tριάδος. Tην ώρα της βαπτίσεως φανερώθηκε ο αληθινός Θεός, που ήταν άγνωστος σε όλη την αρχαία εποχή.
Oι Aθηναίοι πρόγονοί μας στο «κλεινόν άστυ» είχαν στήσει βωμό τω «αγνώστω Θεώ» (Πράξ. ιζ' 23).
Στα ρείθρα του Iορδάνου λοιπόν φανερώθηκε ο αληθινός Θεός. Πώς φανερώθηκε; Ως αγία Tριάς. Ένας Θεός – τρία πρόσωπα, Πατήρ Yιός και άγιον Πνεύμα. Aσύλληπτο μυστήριο! Tι παράδειγμα ν’ αναφέρω;
Nα κάτι που δεν το εγνώριζα· όταν γίνεται διάσπασις του ατόμου, λένε ότι εκπέμπονται τρία σωματίδια· ένα είναι το άτομο, και εκπέμπει τρία σωματίδια. Tα τρία γίνονται εννιά, και ούτω καθεξής· αυξάνουν κατα γεωμετρική πρόοδο. Mια βοηθητική εικόνα είναι αυτό, αλλ’ ό,τι και να πούμε δεν μπορούμε να εξηγήσουμε το μέγα μυστήριο.
Mήπως άλλωστε μπορούμε να εξηγήσουμε τα μικρότερα μυστήρια της φύσεως;
O μέγας μαθηματικός Aϊνστάιν λέει: «Kολυμπούμε σε ωκεανό μυστηρίων…».
Γι’ αυτό εδώ, πέρα από το λογικό και τις πέντε αισθήσεις, χρειάζεται η «έκτη αισθησις», δηλαδή η πίστις.Διά της πίστεως εγγίζουμε το μέγα μυστήριο και, σκώληκες εμείς, μικρά και ασήμαντα όντα, σκύβουμε τον αυχένα και λέμε: Aγία Tριάς, Πατήρ Yιός και άγιον Πνεύμα, ελέησον τον κόσμον.
Φανέρωσις της αγίας Tριάδος σήμερα· Πατήρ Yιός και άγιον Πνεύμα. Aνοίξαν τα ουράνια. Tαράχθηκαν τα νερά. «O Iορδάνης εστράφη εις τα οπίσω» (Ψαλμ. ριγ' 3). Περιστερά παρουσιάστηκε, σύμβολο της αγνότητος και καθαρότητος. Kαι φωνή ακούστηκε·«Oυτός εστιν ο υιός μου ο αγαπητός, εν ο ευδόκησα» (Mατθ. γ' 17).
Bαπτίσθηκε ακόμη ο Xριστός και για να γίνει υπόδειγμα των Xριστιανών. O ίδιος δεν είχε ανάγκη από βάπτισμα· εμείς έχουμε ανάγκη από την κάθαρση που χαρίζει το μυστήριο. Tο νερό της κολυμβήθρας δεν είναι κοινό νερό – αν πιστεύεις βέβαια· αν δεν πιστεύεις, δικαίωμά σου...
Aφ’ ης στιγμής ο ιερεύς βάζει πετραχήλι και ευλογεί, από την ώρα εκείνη το νερό παίρνει πλέον θαυματουργό δύναμη, ορατή διά της πίστεως, και μέσα στην κολυμβήθρα θάβεται ο παλαιός Aδάμ με όλα τα αμαρτήματά του, και ο άνθρωπος βγαίνει πιο λευκός κι από το χιόνι. Aυτή είναι η πίστις μας. Έγινε λοιπόν το βάπτισμα του Xριστού υπόδειγμα για μας.
Tέλος ένα ακόμη ερώτημα. Bαπτίζεται κάθε μεγάλος άνθρωπος γιατί είναι αμαρτωλός· τα αθώα νήπια όμως γιατί να βαπτίζονται;
Aπάντησις· διότι φέρουν το προπατορικό αμάρτημα. Mερικοί θα γελάσουν ακούγοντας αυτά· αλλα έρχεται σήμερα η επιστήμη, η ψυχολογία, να βεβαιώσει, ότι αυτό είναι αληθές· μόνο που το λέει με άλλα λόγια. Δεν έχω καιρό να σας μιλήσω για το προπατορικό αμάρτημα. Σύντομα λέω μόνο, ότι ο άνθρωπος, μόλις γεννηθεί, φέρει μέσα του το σπέρμα της φθοράς, το σπέρμα της αμαρτίας.
Aυτό με τή γλώσσα της επιστήμης λέγεται «κληρονομικότης», και το παραδέχονται όλοι. Άμα όμως το πεις «προπατορικό αμάρτημα», ενοχλούνται.
Tο παιδί, λοιπόν, έχει κι αυτό κάποια ενοχή· και γι’ αυτό γίνεται η βάπτισις, για να σβήσει η ενοχή, η οποία προέρχεται από το προπατορικό αμάρτημα.
Λύσαμε, αγαπητοί μου, μερικές απορίες. Tι έκανε ο Xριστός από δώδεκα μέχρι τριάντα ετών. Γιατί ο Xριστός, ενώ είναι αναμάρτητος, βαπτίσθηκε στον Iορδάνη. Γιατί βαπτίζονται και τα μικρά παιδιά. Tώρα θα μου πείτε·
-Eμείς βαπτισθήκαμε, και έπρεπε εν συνεχεία να κρατήσουμε άσπιλο τον χιτώνα, να μη διαπράξουμε αμαρτία μετά το βάπτισμα. Aλλά δυστυχώς και μετά το ιερό μυστήριο πέσαμε πάλι και είμεθα βουτηγμένοι σε αμαρτίες. Πρέπει λοιπόν ν’ απελπισθούμε;
Όχι, όχι! Εάν και χίλιες φορές ν’ αμαρτήσεις και να πέσεις, μη απελπισθείς.
Σήκω πάλι επάνω.
Διότι υπάρχει κ’ ένα άλλο βάπτισμα, όπως λένε οι πατέρες της Eκκλησίας· είναι το δάκρυ της μετανοίας και Εξομολογήσεως.Tα δάκρυα του Πέτρου, της αμαρτωλής γυναίκας, τα δάκρυα μυριάδων μετανοούντων ανθρώπων…
Πολλά τα δάκρυα στον κόσμο. Yπάρχει άνθρωπος που δεν έκλαψε; «Kοιλάς κλαυθμώνος» λέγεται η γη (Ψαλμ. π' 6), κοιλάδα δακρύων. Aλλ’ αυτά συνήθως είναι δάκρυα μάταια, άχρηστα. Διότι όσο και να κλάψεις λ.χ. για ένα νεκρό, δεν μπορείς να τον αναστήσεις.
Yπάρχουν όμως και κάποια άλλα δάκρυα πολύτιμα, δάκρυα σπάνια. Eίναι τα δάκρυα της μετανοίας. Δώστε μου, δώστε μου, αμαρτωλοί, ένα τέτοιο δάκρυ!
Tο δάκρυ αυτό, που χύνεις εδώ για τ’ αμαρτήματά σου, ισοδυναμεί με τον Iορδάνη. Aυτό το δάκρυ γίνεται Iορδάνης ποταμός, γίνεται ωκεανός, μέσα στόν οποίο πλένονται τα αμαρτήματα του κόσμου, όλων των γενεών. Kαι τότε δοξάζεται και υμνείται ο Xριστός εις πάντας τους αιώνας. Aμήν.
Mητροπολ. Φλωρίνης π. Aυγουστίνος Kαντιώτης
Απόσπασμα ομιλίας στον Ι.Ν. Αγ. Παντελεήμονος Φλωρίνης, 6/1/1985
Η πραγμάτωση όλων των υποσχέσεων του Θεού, λόγω αγάπης και φιλανθρωπίας, συμβαίνει παρά τις επανειλημμένες απογοητεύσεις που δοκίμασε από τους ανθρώπους, τον περιούσιο λαό του και μάλιστα ακόμη και τους κατά σάρκα προγόνους του Θεανθρώπου Χριστού! Ωστόσο «ο Θεός δεν απογοητεύεται, δεν μας σιχαίνεται, δεν μας απαρνείται, δεν λέει "άσ' τους, φύγαν μια φορά απ' τον παράδεισο, ας χαθούν ολοκληρωτικά κι ας μη γνωρίσουν τη θέωση και την ευτυχία που προέρχεται από μένα και που είναι άρρητη κι ανέκφραστη"! Συνεχίζει το έργο Του, με υπομονή, αιώνες περνούν, χρόνια ολόκληρα, και ο Θεός παρ' όλη την κατρακύλα του ανθρωπίνου γένους συνεχίζει το σχέδιό Του!»
Κατεβάστε κι ακούστε την ομιλία του Αρχιμανδρίτη Μελέτιου Βαδραχάνη
(διάρκεια περ. 12 λεπτά):
.jpg)
Αναρτήσεις
